Ρωτάει ο Δημήτρης Μπουζάρας

Σήμερα στους Θεματοφύλακες Λόγω Τεχνών φιλοξενούμε τη δικηγόρο, δικαστική λειτουργό και συγγραφέα κυρία Λίτσα Καποπούλου.

Συνέντευξη

Τι ήταν το πρώτο που γράψατε; Τι προσδοκάτε μέσα από τη γραφή; Θεωρείτε πως η συγγραφή διδάσκεται;

Λ.Κ. Ένα ποίημα για την Κωνσταντινούπολη στην Ε΄ Δημοτικού. Όταν γράφω αφήνομαι στη μαγεία της γραφής. Οι προσδοκίες μου είναι να συνεισφέρω πολιτιστικά στο βαθμό που δύναμαι μέσα από τις πνευματικές διαδρομές αγώνα, κάθαρσης και λύτρωσης. Η συγγραφή πιστεύω πηγάζει από εσωτερική επιταγή, είναι ανάγκη έκφρασης και ανάσα. Ωστόσο η κατάλληλη διδασκαλία βοηθά και βελτιστοποιεί το έμφυτο ταλέντο και προσφέρει γνώσεις και τεχνικές. Είναι φυσικά επιλογή του συγγραφέα αν θα ακολουθήσει τα πλαίσια αυτά, γιατί ο καθένας έχει το προσωπικό του στυλ.

Πώς ξεκινήσατε το μυθιστόρημά σας «Πνοή» το οποίο κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Δίαυλος, βασισμένη σε κάποια ιδέα ή στους χαρακτήρες;

Λ.Κ. Σε μία ιδέα, σε πρόσωπα και γεγονότα με ιστορικό φόντο από τις διηγήσεις του παππού μου. Βέβαια υπήρξε και η ανάλογη μυθοπλασία.

Λίτσα ΚαποπούλουΔώσατε μέσα από το βιβλίο σας μια «πνοή» στις μεταφυσικές σας ανησυχίες. Τι είναι αυτό που μας γοητεύει στο μεταφυσικό, στο μη λογικά ερμηνευμένο ακόμη και σήμερα;

Λ.Κ. Ακριβώς αυτό που λέτε. Ότι δεν έχει λογικά ερμηνευθεί μέχρι σήμερα. Το μυστήριο γοητεύει πάντα. Και για να χρησιμοποιήσω τα λόγια του Τάσου Λειβαδίτη: «Ω απέραντη νοσταλγία για κάτι που ποτέ δεν ζήσαμε κι όμως αυτό υπήρξε όλη η ζωή μας».

Τι σας ενδιαφέρει περισσότερο: η πλοκή ή το ύφος; Έμπνευση ή συγκέντρωση, δουλειά ή ταλέντο;

Λ.Κ. Ένας καλός συνδυασμός όλων των παραπάνω για ένα πετυχημένο αποτέλεσμα.

Στο μυθιστόρημα «Πνοή» βλέπουμε ιστορικές αναδρομές στη Βυζαντινή Αυτοκρατορία, ανατροπές, συγκρούσεις, δράση, αγωνία, καλά κρυμμένα μυστικά, ένα συνταρακτικό μυθιστόρημα. Από την άλλη, οι αλησμόνητες πατρίδες έρχονται να ξυπνήσουν μνήμες του ένδοξου παρελθόντος της χώρας. Δύο αδέρφια στην ιστορία σας ψάχνουν μέσα τους και στο παρελθόν, όλα αυτά στη σκιά του ιστορικού ιστού και βουτηγμένα στα αρώματα της Ανατολής, ένα σκηνικό που τόσο έντεχνα έχετε πλάσει μεταπηδώντας με χάρη από το παρελθόν στο μέλλον. Τι είδους έρευνα απαιτήθηκε για τη συγγραφή του μυθιστορήματος, των ιστορικών στοιχείων που εντάξατε και ποια σημεία του σας δυσκόλεψαν περισσότερο;

Λ.Κ. Η έρευνα γεωγραφική, ιστορική, μυθολογική και λαογραφική, διήρκεσε περίπου τέσσερα χρόνια λαμβανομένων υπόψη των επαγγελματικών και οικογενειακών μου υποχρεώσεων. Με δυσκόλεψε και ακριβέστερα με πόνεσε η ένταξη των ηρώων μου σε ταραγμένες εποχές, ο συναισθηματικός τους κόσμος και οι αποφάσεις που έπρεπε να πάρουν μπροστά σε αδυσώπητα διλήμματα.

Η ατμόσφαιρα της Ανατολής, ο μυστικισμός, πάντα γοητεύουν το ελληνικό αναγνωστικό κοινό. Ο λαός μας είναι άρρηκτα δεμένος με την Ανατολή, πάντοτε η Ελλάς ήταν με το ένα πόδι στην Ανατολή και το άλλο στη Δύση. Παντού στο βιβλίο σας ιστορικά στοιχεία των μαύρων σελίδων της περιόδου, η οποία ήταν μια από τις δυσκολότερες για τη χώρα μας. Βίαια εκδιωγμένοι και από τις δύο πλευρές, έρμαια των αποφάσεων των δυνατών. Πάρα ταύτα οι δύο λαοί είναι κοντά, ζουν, συμπεριφέρονται, μεγαλώνουν δίπλα δίπλα, δημιουργούν. Δεν χρειάζεται όμως πάρα μία σπίθα, ένας λόγος, για να ξεκινήσει και πάλι η φωτιά. Γιατί κατά τη γνώμη σας επαναλαμβάνεται κάτι τέτοιο; Γιατί οι λαοί συνεχίζουν να παρασύρονται από πολιτικά παιχνίδια; Τι φταίει και δεν μπορούν να δουν καθαρά και να χαράξουν μια δική τους πορεία και  τρέχουμε πίσω από τον τσοπάνη συνεχώς ως αμνοί;

Λ.Κ. Γιατί αυτός ακριβώς είναι ο ρόλος των πολιτικών παιχνιδιών. Η εξυπηρέτηση άνομων σκοτεινών συμφερόντων των κρατούντων σε βάρος των λαών. Ο φανατισμός και η έλλειψη σωστής παιδείας, που έντεχνα καλλιεργούνται,  κάνουν εύκολη υπόθεση την πλύση εγκεφάλου, είναι μερικά από τα αίτια που δεν μπορούν οι λαοί να δουν καθαρά.

Μετά από τόσα πολλά, μια σχέση που πέρασε μέσα από τη φωτιά και το σίδερο, θεωρείτε ότι μοιάζουμε; Διαφέρουμε; Μας χωρίζουν λιγότερα από αυτά που μας ενώνουν;  Θεωρείτε την ειρηνική συνύπαρξη εφικτή;

Λ.Κ. Η ειρηνική συνύπαρξη είναι δύσκολη, αλλά όχι ανέφικτη. Αν οι λαοί καταφέρουν και αντιληφθούν την αξία της ειρήνης και τις παγίδες, που στήνονται… Στο αν μοιάζουμε ή διαφέρουμε ασφαλώς διαφέρουμε, κανείς δεν είναι όμοιος με άλλον, καθένας είναι μοναδικός. Όμως μας ενώνουν πάρα πολλά, σαφώς περισσότερα και σπουδαιότερα απ’ όσα μας χωρίζουν. Φτάνει μόνο να αναρωτηθούμε ποια είναι η σύσταση του τουρκικού έθνους στην πορεία του.

Κάνετε αναφορά στη μισαλλοδοξία σε κάποιο σημείο, θεωρείτε το φανατισμό ως βασικό πρόβλημα του 21ου αιώνα; Θα μπορούσαμε, πιστεύετε, κάποια στιγμή να αντικαταστήσουμε τον φανατισμό με τον συμβιβασμό; Τι κρατά τους λαούς μακριά από αυτό; Οι θρησκείες; Τα σύνορα; Οι σημαίες; Δεδομένης της απουσίας συμφωνίας μεταξύ των επιστημόνων ακόμη, η έννοια της φυλής θεωρείται αυθαίρετη όταν αυτή εφαρμόζεται στους ανθρώπους, εμείς παρά ταύτα επιμένουμε να διαχωριζόμαστε.

Λ.Κ. Ο φανατισμός και η μισαλλοδοξία είναι ανέκαθεν προβλήματα με οδυνηρές συνέπειες. Για το κατά πόσο μπορούν να συμβιβαστούν και να συνυπάρξουν ειρηνικά οι λαοί, ισχύουν οι απαντήσεις μου στις αμέσως προηγούμενες δύο ερωτήσεις σας.

Μαθαίνουμε από την ιστορία; Ακούμε πολύ συχνά, ιδίως μέσω των Μ.Μ.Ε., τη φράση: «η ιστορία επαναλαμβάνεται», ισχύει κατά τη γνώμη σας; Κάνετε σε κάποιο σημείο επίσης αναφορά σε μια άλλη κατάμαυρη σελίδα της Ελλάδος, αυτή της εποχής του αδελφοκτόνου εμφυλίου. Θεωρείτε πως ο εμφύλιος έχει τελειώσει; Δεδομένου ότι ακόμη επιμένουμε να διαχωριζόμαστε σε πολιτικά κόμματα, ποδοσφαιρικές ομάδες, βορείους και νοτίους κτλ;

Λίτσα ΚαποπούλουΛ.Κ. Δεν μαθαίνουμε όλη την ιστορική αλήθεια… Η ιστορία επαναλαμβάνεται. Το ζητούμενο είναι αν το απροσδόκητο κάνει δυσχερή έως αδύνατη την πρόβλεψη επανάληψης. Και όταν επαναλαμβάνεται, πως ακριβώς επαναλαμβάνεται; Μήπως την πρώτη φορά ως τραγωδία και τη δεύτερη ως φάρσα, όπως υποστηρίζει ο Καρλ Μαρξ; Πιστεύω να μην ξαναζήσουμε Εμφύλιο. Αλλά από την αρχαιότητα η διχόνοια  είναι η αχίλλειος πτέρνα της Ελληνικής Φυλής… «Η Διχόνοια, που βαστάει ένα σκήπτρο η δολερή», όπως εύστοχα αναφέρει ο εθνικός μας ποιητής, Διονύσιος Σολωμός.

Είναι τελικά αδύναμος ο άνθρωπος μπροστά στην ιστορία, ή μήπως ο άνθρωπος γράφει την ιστορία; Είμαστε θεατές και πρωταγωνιστές; Θεωρείτε πως η ιστορία γράφεται από τους δυνατούς και ο καθένας μαθαίνει τη δική του πλευρά της ιστορίας;

Λ.Κ. Ο καθένας μας μπορεί να είναι πρωταγωνιστής στην Ιστορία με τη δική του προσωπικότητα και τις πράξεις του. Υπάρχουν τόσοι αφανείς ήρωες. Το τι ακριβώς μαθαίνουμε και κυρίως το τι δεν μαθαίνουμε είναι σαν να πλέουμε σε αχαρτογράφητα ύδατα.

Τελικά ως λαός είμαστε ή του ύψους ή του βάθους, ο Έλληνας που μπορεί να κουβαλήσει στον ώμο του ένα συνάνθρωπο που δεν μπορεί να ανάβει στις σκάλες, είναι ο ίδιος που θα κλείσει με το αυτοκίνητο του τη διάβαση σε άτομα με ειδικές ανάγκες. Εμείς που διδάξαμε το «μέτρον άριστον» (Κλεόβουλος 6ος αιώνας π.Χ.), δεν καταφέραμε να το εντάξουμε στη ζωή μας. Κουβαλάμε, θεωρείτε, την «Πνοή» των προγόνων μας ή είμαστε εντελώς διαφορετικοί πλέον;

Λ.Κ. Όπου υπάρχουν μεγάλα προτερήματα, υπάρχουν και μεγάλα ελαττώματα. Έτσι λοιπόν είναι οι Έλληνες. Φιλάνθρωποι και φιλότιμοι από τη μια και από την άλλη παρκάρουν σε διάβαση για ΑΜΕΑ. Βεβαιότατα κουβαλάμε την «Πνοή» των προγόνων μας συνεχώς και αδιάλειπτα, έχουμε τα προτερήματα και τα ελαττώματά τους, πέραν των μικρών διαφοροποιήσεων, που επέρχονται στον χρόνο. Άλλωστε και πανεπιστημιακές μελέτες έχουν πλέον αποδείξει ότι το DNA των Ελλήνων είναι καθαρό στο υψηλότατο ποσοστό του 99.5%, βάζοντας έτσι τέλος σε ανθελληνικές θεωρίες.

Θεωρείτε πως εξαρτόμαστε από τη μοίρα; Τι κανονίζει την τύχη μας; Οι επιλογές; Το κισμέτ; Όπως επαναλαμβάνει ένας από τους ήρωές σας ή κάτι ανώτερο; Έχουμε την τύχη στα χέρια μας; Μπορούμε να αλλάξουμε τον «ρου των γεγονότων» εφόσον το θελήσουμε;

Λ.Κ. Σημαντική ερώτηση, στην οποία προσπαθούν να απαντήσουν εν μέσω διαφωνιών και συγκρούσεων φιλόσοφοι, επιστήμονες, διανοούμενοι, άνθρωποι του Πνεύματος και της Τέχνης από αρχαιοτάτων χρόνων. Μοίρα, τύχη, πεπρωμένο, ριζικό, κισμέτ… Δεν υπάρχει ασφαλής άποψη. Ο Ηράκλειτος μας λέει ότι η μοίρα του ανθρώπου είναι ο χαρακτήρας του, ενώ ο Σωκράτης, ο Πλάτων και ο Δημοσθένης δέχονται ότι κανείς δεν μπορεί να ξεφύγει από το πεπρωμένο του. Το χριστιανικό όνομα της Μοίρας είναι Θεία Πρόνοια. Ή μήπως Μοίρα είναι το ψευδώνυμο του Θεού, όταν δεν θέλει να βάλει την υπογραφή του; (Θεόφιλος Γκωτιέ). Ετυμολογικά προέρχεται από το μείρομαι, δηλ. το μερίδιο, που ανήκει στον καθένα μας, περιέχοντας και την έννοια του δικαίου. Αυτά τα έχουμε ενστερνισθεί και σε δεδομένες στιγμές, όπως η γέννηση, ο γάμος, η βάφτιση, η αγοραπωλησία, ευχόμαστε «Καλορίζικα», «Καλότυχα». Αλλά και με τη μεταφορική έννοια η μοίρα έχει εισβάλλει στη ζωή μας: Στα νομικά «νόμιμη μοίρα», στα μαθηματικά μοίρα, μονάδα μέτρησης γωνιών, τόξων κ.λπ. Γνωστή η φράση: «έκανε στροφή 180ο». Η Μοίρα, λοιπόν, εξακολουθεί να διαχέει μυστήριο, να εμπνέει και να προβληματίζει.

Εκτός από μυθιστορήματα έχετε γράψει και ένα βιβλίο με τίτλο «Σενάρια στο θέατρο της ζωής» με διηγήματα και θεατρικά, ένα βιβλίο που και αυτό με τη σειρά του βραβεύθηκε από την αρχή της κυκλοφορίας του, πολλαπλά τα μηνύματα και προς όλες τις κατευθύνσεις. Μηνύματα πολιτικά, κοινωνικά, μηνύματα πάντως που καταφέρνουν μέσα από λίγες γραμμές να μας μεταφέρουν τον πλούτο των συναισθημάτων και το σύνολο των προβληματισμών που κουβαλούν και μας καλούν σε μια εσωτερική αναζήτηση. Πώς προέκυψε η ενασχόληση με τη θεατρική γραφή; Τι σας γοητεύει σε αυτό το είδος; Θεωρείτε τη θεατρική γραφή πιο άμεση;

Λ.Κ. Η θεατρική γραφή προέκυψε, γιατί αφενός αγαπώ το θέατρο και τον κινηματογράφο, αφετέρου παρακολούθησα και σεμινάριο θεατρικής γραφής. Η θεατρική γραφή γοητεύει σίγουρα, είναι άμεση, λιτή, ανθρώπινη, δημιουργεί δίαυλους επικοινωνίας μεταξύ σκηνής και θεατών, και σίγουρα υπάρχει κέρδος από ένα καλό θεατρικό έργο.

Μέσα από τα θεατρικά αναδύονται όπως είπα πριν πολλά θέματα που μας απασχολούν και μας προβληματίζουν, ένα από αυτά είναι η κρίση. Μια κρίση που όμως όπως αποδείχθηκε δεν ήταν μόνο οικονομική, ήταν κρίση ηθικής, αξιών, ανθρωπιάς. Ως λαός ξεγυμνωθήκαμε, φτάσαμε στα όριά μας, άλλοι αντέξαμε, άλλοι πάλι όχι. Θεωρείτε πως το ότι αναγκαστικά ή όχι κάναμε ένα απολογισμό της ζωής μας και ζυγιάσαμε την ανθρωπιά μας, θα είναι ίσως το μόνο θετικό που θα αποκομίσουμε από αυτή τη δύσκολη περιπέτεια; Είμαστε προσαρμοστικός ως λαός; Είστε αισιόδοξη για το μέλλον;

Λ.Κ. Σίγουρα κάναμε και κάνουμε απολογισμό ζωής. Ίσως η κρίση μπήκε ξαφνικά μπροστά μας σαν καθρέφτης κι έπρεπε να δούμε κατά πόσο είμαστε και θέλουμε να παραμείνουμε άνθρωποι. Θα ‘ λεγα ότι είμαστε λαός υπομονετικός και ανεκτικός. Όταν όμως ξεπεραστούν τα όρια υπομονής και ανοχής. Τότε. Για το μέλλον είμαι αισιόδοξη, γιατί μ’ αρέσει να ελπίζω και να ονειρεύομαι.

Επίσης στο ίδιο βιβλίο σας «Σενάρια στο θέατρο της ζωής», υπάρχει και η δυνατότητα στον αναγνώστη να ακούσει πέντε τραγούδια με QR code. Το βιβλίο ως μέσο μετάδοσης της πληροφορίας αλλάζει, προσαρμόζεται, μεταμορφώνεται όπως και η επικοινωνία άλλωστε σε καθημερινή βάση. Ως παραδοσιακό μέσο όμως θεωρείτε πως αντέχει στο χρόνο; Έχει εξασφαλισμένη τη θέση του στην αγορά; Είναι βιβλιοφάγοι οι Έλληνες όσο θα έπρεπε; Κρίνετε τις τιμές των βιβλίων προσιτές για το ευρύ κοινό;

Λ.Κ. Το βιβλίο με την παραδοσιακή του μορφή θεωρώ ότι είναι πρώτο στις προτιμήσεις του αναγνωστικού κοινού, παρά την τεχνολογική εξέλιξη. Θα έχει πάντα την αξία του. Οι Έλληνες δεν είναι τόσο βιβλιοφάγοι, όσο θα έπρεπε. Όμως τελευταία, παρά τις αντιξοότητες παρατηρούμε στροφή στο βιβλίο, βλέπουμε να πηγαίνουν σε βιβλιοπαρουσιάσεις, ο κόσμος μεταξύ άλλων αναζητά στο βιβλίο την ψυχαγωγία, το νοερό ταξίδι, το καταφύγιο. Οι τιμές των βιβλίων γενικά είναι προσιτές στο ευρύ κοινό, αλλά θα προτιμούσα να γίνουν ακόμη πιο προσιτές.

Βραβεύσεις λάβατε και για τα δύο βιβλία σας την «Πνοή» και τα «Σενάρια στο θέατρο της ζωής», σίγουρα θεωρώ την μεγαλύτερη τιμή για ένα συγγραφέα. Τι σημαίνουν για εσάς αυτές οι διακρίσεις; Υπήρχαν στο μυαλό σας σκέψεις και όνειρα; Θα σας επηρέαζε αν μια διάκριση δεν ερχόταν ποτέ; Η διάκριση σίγουρα φέρνει περισσότερο βάρος ευθύνης στην πλάτη του συγγραφέα και ίσως περισσότερο άγχος για την επόμενη δουλειά. Καταφέρνετε να κάνετε το άγχος δημιουργικό;

Λ.Κ. Είναι ύψιστη ηθική ικανοποίηση, χαρά και τιμή. Και ενθάρρυνση να συνεχίσω. Είμαι γεμάτη από σκέψεις και όνειρα. Πιστεύω ότι καταφέρνω να κάνω το άγχος δημιουργικό. Αρκεί να υπάρχουν κατάλληλος χρόνος και συνθήκες. Η έλλειψη διάκρισης δεν θα με επηρέαζε αρνητικά.

Οι νέοι έχουν τη σχέση με το βιβλίο την οποία θα έπρεπε να έχουν; Αν όχι τι φταίει κατά τη γνώμη σας; Οι προσπάθειες από την πλευρά της δημόσιας εκπαίδευσης είναι αρκετές; Πόσο εύκολο είναι να κάνουμε τον μικρό μαθητή έναν αυριανό μεγάλο αναγνώστη;

Λ.Κ. Πιστεύω ότι η σχέση των νέων με το βιβλίο μπορεί και πρέπει να γίνει καλύτερη για δική τους ωφέλεια και για την κοινωνία, που ήδη οι ίδιοι οικοδομούν. Δεν είμαι ειδική να κρίνω την δημόσια εκπαίδευση. Τα πάντα επιδέχονται βελτίωση. Γνωρίζω ότι υπάρχουν εξαιρετικοί εκπαιδευτικοί με ζήλο για το λειτούργημά τους και η Πολιτεία οφείλει να σταθεί αρωγός τους. Δεν είναι δύσκολο να κάνουμε τον μικρό μαθητή ένα αυριανό μεγάλο αναγνώστη. Ένα πρώτο βήμα είναι να του καλλιεργήσουμε την αγάπη για το διάβασμα, δίνοντάς του τα κατάλληλα ερεθίσματα.

Πραγματοποιήσατε το όνειρό σας το οποίο ήταν η συγγραφή όπως έχετε δηλώσει σε παλαιότερη συνέντευξή σας. Βάζετε στόχους και εκ του αποτελέσματος φαίνεται πως γνωρίζετε και καλό σημάδι. Πόσο σημαντικό θεωρείτε ότι είναι το κυνήγι των ονείρων έστω και αν πρόκειται για ουτοπία; Είναι ποτέ αργά για να γίνουμε αυτό που θα θέλαμε να είμαστε; Πρέπει να στηρίζουμε  τα παιδιά μας στα όνειρα τους ή μήπως πρέπει να είμαστε και λίγο ρεαλιστές, όνειρο είναι μπορεί να γίνει και αργότερα;

Λ.Κ. Ίσως το πιο σημαντικό απ’ όλα!!! Η ζωή ανήκει σ΄ εκείνους που ονειρεύονται και τολμούν, ή έστω προσπαθούν να ζήσουν το όνειρό τους. Ο Φερνάρντο Πεσσόα λέει: «Δεν έκανα τίποτε άλλο από το να ονειρεύομαι». «Η μέθοδος για να σκοτώσεις έναν άνθρωπο ή ένα έθνος είναι να σταματήσεις τα όνειρά του.» (Γουίλιαμ Μπάροουζ). Σαν λαός γνωρίζουμε τη σπουδαιότητα των ονείρων, γι’ αυτό ο Γκαίτε λέει: «Απ’ όλους τους λαούς, οι Έλληνες ονειρεύτηκαν το όνειρο της ζωής με τον πιο όμορφο τρόπο». Συνηθίζουμε να λέμε ότι ποτέ δεν είναι αργά, αλλά πιστεύω ότι οι υποχρεώσεις που έχουμε επωμισθεί με την πάροδο του χρόνου παίζουν καταλυτικό ρόλο. Είναι απαραίτητο να στηρίζουμε τα παιδιά μας στα όνειρά τους. Πολλές φορές τα όνειρα των παιδιών μας, μας ξεπερνούν, είναι πάνω από μας και οποιαδήποτε ρεαλιστική παρέμβασή μας είναι περιττή.

Λίτσα ΚαποπούλουΥπάρχουν ομοιότητες με τις σχολές που δίδασκαν τα ιερά τέρατα του ελληνικού πνεύματος και από εκεί αποφοίτησαν μερικοί από τους διαπρεπέστερους αντιπροσώπους των ελληνικών γραμμάτων; Υπάρχουν σήμερα «μεγάλοι διδάσκαλοι»; Τι σημαίνει για εσάς «Δάσκαλος»;

Λ.Κ. Γνωρίζω ότι υπάρχουν εξαιρετικοί εκπαιδευτικοί, δεν γνωρίζω αν είναι ή θα εξελιχτούν σε «Μεγάλους Διδασκάλους». Δάσκαλος για μένα σημαίνει το πρόσωπο που μπορεί να καθοδηγήσει, να επηρεάσει και να πλάσει την ψυχή του μαθητή παράλληλα με το οικογενειακό περιβάλλον. Ο άνθρωπος, που σε μεγάλο βαθμό διαμορφώνει υγιή κύτταρα της αυριανής κοινωνίας, αφού τα παιδιά είναι το μέλλον μας. Από τα πιο σημαντικά πρόσωπα στη ζωή μας, φτάνει να στέκεται στο ύψος της αποστολής του. Μην ξεχνάμε τι έλεγε ο Μέγας Αλέξανδρος: «Στον πατέρα μου χρωστάω το ζην, αλλά στον δάσκαλό μου το «ευ ζην».

Το βιβλίο δεν ανήκει στον συγγραφέα αλλά στους αναγνώστες, αυτοί είναι οι τελικοί κριτές. Αν μπορούσα να σας βάλω στη θέση του αναγνώστη, πώς θα κρίνατε τα βιβλία σας;

Λ.Κ. Ο δημιουργός είναι ο πιο ακατάλληλος κριτής να κρίνει τα δημιουργήματά του. Ελπίζω μόνο να πρόσφερα κάτι το θετικό.

Μυθιστόρημα, θεατρικό, ποίηση, στίχοι, προς τα πού γέρνει η ζυγαριά και πόσο εύκολο είναι να σχοινοβατείτε ανάμεσα σε τόσα είδη;

Λ.Κ. Μάλλον η ζυγαριά ισορροπεί. Ρυθμιστής της είναι η έμπνευση, η οποία κατευθύνει το μυαλό και την πένα στο ανάλογο είδος. Βέβαια το διήγημα και το θεατρικό ήταν η μεγάλη πρόκληση.

Τι μας προσφέρει η λογοτεχνία και τελικά πιστεύετε ότι η λογοτεχνία μπορεί να μας αλλάξει τη ζωή; Άλλαξε τη δική σας;

Λ.Κ. Η λογοτεχνία μας προσφέρει πολλά. Μας περνά μηνύματα, μας ταξιδεύει, μας ανοίγει ορίζοντες σκέψης, ξυπνά συναισθήματα, τέρπει, προβληματίζει και τόσα άλλα. Ασφαλώς και μπορεί να μας αλλάξει τη ζωή, με την έννοια της βελτίωσης και της αυτογνωσίας. Θα γνωρίσουμε πλευρές του εαυτού μας, που ίσως μας ξαφνιάσουν και οπωσδήποτε βοηθά να γίνουμε πιο δοτικοί και να κατανοήσουμε τους γύρω μας και εν τέλει την ουσία της ζωής. Μιλώ εξ ιδίας αντιλήψεως.

Προτείνετέ μου τρία βιβλία από τη βιβλιοθήκη σας.

Λ.Κ. Δύσκολο να ξεχωρίσω. Παρά ταύτα θα πρότεινα:

«Ασκητική» του Νίκου Καζαντζάκη

«Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης – Η Βιογραφία» του Γιώργου Σανιδά

«Οι Κοινότητες των Καππαδοκών-Γκέλβερι-Νέα Καρβάλη» των Καπλάνη Ιωσηφίδη και Ορχάν Οζντίλ.

Περιγράψτε τον εαυτό σας με τρία ουσιαστικά.

Λ.Κ. Αγωνίζομαι να είμαι: Άνθρωπος, Ακροατής, Μελετητής.

Τι ετοιμάζετε για το μέλλον;

Λ.Κ. Όνειρα και σχέδια πολλά. Ελπίζω να υλοποιηθούν κάποτε. Παραμύθια, που είναι έτοιμα και ευελπιστώ να εκδοθούν. Ένα μυθιστόρημα, που έχει ξεκινήσει και φιλοδοξώ να είναι τριλογία με την «Πνοή» και το «Βασίλειο». Ένα ιστορικό μυθιστόρημα, που έχω υποσχεθεί. Ένα κοινό πρωτότυπο βιβλίο με τον εκλεκτό φίλο, συνάδελφο και συνεργάτη Βασίλη Παπακώστα. Και όπου οδηγήσει και ό,τι υπαγορεύσει η έμπνευση.

Επεξεργασία εικόνας: Νάντια Κίσκα 

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here