Προσωπική άποψη: Βαγγέλης Μαργιωρής

Άραγε πως θα ήταν η ζωή αν οι επιλογές μας ήταν διαφορετικές; Πως θα ήταν η ζωή, αν η τύχη είχε επιλέξει για εμάς; Πόσες διαφορετικές εκδοχές του εαυτού μας θα μπορούσαν να έχουν γεννηθεί; Αυτή είναι η βασική ιδέα πίσω από το βιβλίο του Paul Auster 4 3 2 1. Αυτή η ιδέα, ήταν και ο βασικός λόγος που επέλεξα να διαβάσω το συγκεκριμένο βιβλίο.

Οι τέσσερις διαφορετικοί πρωταγωνιστές στις σελίδες του βιβλίου, είναι ουσιαστικά το ίδιο πρόσωπο. Ο Άρτσιμπαλντ Φέργκιουσον, γιος της Ρόουζ Άντλερ και του Στάνλεϊ Φέργκιουσον. Ο συγγραφέας μας συστήνει τους γονείς του Άρτσι, στα πρώτα κεφάλαια του βιβλίου.

Ήταν τόσο όμορφη η μητέρα του Φέργκιουσον, τόσο ωραία, με τα γκριζοπράσινα μάτια της και τα μακριά καστανά μαλλιά της, τόσο αυθόρμητη και ξύπνια και χαμογελαστή, τόσο λαχταριστή στο ένα εξήντα οκτώ που της είχε δοθεί για ύψος, που ο Στάνλεϊ, στην πρώτη χειραψία μαζί της, ο απόμακρος και συνήθως απαθής Στάνλεϊ, ο εικοσιεννιάχρονος που μήτε μια φορά δεν τον είχε κάψει η φλόγα του έρωτα, ένιωσε να διαλύεται μπροστά στη Ρόουζ, λες και είχαν αδειάσει τον αέρα από τα πνευμόνια του και δεν θα ξανακατάφερνε να ανασάνει.

Στο θέμα της γραφής, από την αρχή δύο πράγματα γίνονται εύκολα αντιληπτά. Η γρήγορη αφήγηση και οι τεράστιες προτάσεις. Υπάρχει σίγουρα κάποιος μεγάλος τσακωμός του συγγραφέα με τις τελείες, αλλά αυτό είναι κάτι που εύκολα συνηθίζεται, καθώς βοηθάει στο να αποκτήσει το κείμενο χειμαρρώδη ροή. Αφού ολοκληρωθεί η εξιστόρηση της ζωής των γονέων του Άρτσι, με αφορμή ένα κομβικό σημείο της παιδικής του ηλικίας, αρχίζουν να ξεδιπλώνονται οι διαφορετικές εκδοχές του.

Παρακολουθούμε τη διαδρομή ενός παιδιού από την παιδική του ηλικία, στη μεταβατική περίοδο της εφηβείας και της ενηλικίωσης. Ταυτόχρονα μαζί του κυλάει και η ιστορία των ΗΠΑ. Κυρίαρχες ιστορικές μορφές, που επηρεάζουν τις ζωές των ανθρώπων, όπως ο Κένεντι και ο Μάρτιν Λούθερ Κίνγκ. Γεγονότα που έχουν επιδράσει πάνω στον ψυχισμό όλων των Αμερικανών της δεκαετίας του ’50 και του ΄60.

Είχαν μεγαλώσει στο Ντιτρόιτ και στο Χάντσον της Νέας Υόρκης και τα γίντις, τα πολωνικά και τα ρωσικά των γονιών τους είχαν δώσει τη θέση τους σε άπταιστα ιδιωματικά αγγλικά, ενώ ο πατέρας του Στάνλεϊ πάσχιζε να τελειοποιήσει τη δεύτερη γλώσσα του μέχρι τη μέρα που πέθανε, και ακόμα και τώρα, στα 1943, κοντά μισό αιώνα αποκομμένη από τις ανατολικοευρωπαϊκές της ρίζες, η μητέρα του ακόμη διάβαζε την Jewish Daily Forward αντί των αμερικανικών εφημερίδων και εκφραζόταν σε μια παράξενη, ανάκατη γλώσσα που οι γιοι της αποκαλούσαν γίνγκλις, μια σχεδόν ακατάληπτη διάλεκτο που συνδύαζε γίντις και αγγλικά σχεδόν σε κάθε πρόταση που έβγαινε από το στόμα της.

Ο τρόπος που παρουσιάζονται, είναι απλός. Λειτουργούν ως καμβάς πάνω στον οποίο ζωγραφίζει ο Αuster τον κεντρικό του χαρακτήρα. Μέχρι εκεί καλά. Το πρόβλημα αρχίζει να παρουσιάζεται στις λεπτομέρειες. Ο αναγνώστης βομβαρδίζεται, σε όλο το κείμενο, από έναν καταιγισμό πληροφοριών, αχρείαστων στη πλειοψηφία τους, που κουράζουν. Ο συγγραφέας σε αρκετές περιπτώσεις πλατειάζει και το κείμενο αρχίζει να ανακόπτει σε ρυθμό. Όσο κι αν η περιέργεια ωθεί στην ανάγνωση της επόμενης σελίδας, εντούτοις από τη μέση και μετά, προσωπικά άρχισα να εμφανίζω σημάδια κόπωσης. Το τελευταίο τέταρτο του βιβλίου το διάβασα με το ζόρι. Οι εξαντλητικές περιγραφές και οι άπειρες λεπτομέρειες, με γονάτισαν!

Το βιβλίο στο σύνολό του είναι πραγματικά αξιοθαύμαστο. Άρτιο στΙς περιγραφές του και στη δομή της ιστορίας.

Για να μείνω πιστός στις πολλαπλές εκδοχές, μπορώ να πω ότι θα μπορούσε να είναι πολύ όμορφο. Θα μπορούσε να είναι θαυμάσιο. Θα μπορούσε να είναι κακό. Προσωπικά νομίζω ότι ήταν κουραστικό…

Περίληψη: Στις 3 Μαρτίου 1947 γεννιέται ο Άρτσιμπαλντ Ισαάκ Φέργκιουσον, το μοναδικό παιδί της Ρόουζ και του Στάνλεϊ Φέργκιουσον. Από αυτή την αφετηρία ξεκινούν τέσσερα παράλληλα μονοπάτια ζωής: τέσσερις Φέργκιουσον που θα ζήσουν τέσσερις εντελώς διαφορετικές ζωές. Η τύχη των οικογενειών τους αποκλίνει. Οι έρωτες, οι φιλίες και τα πάθη τους είναι αντίθετα. Ωστόσο κάθε εκδοχή της ιστορίας του Φέργκιουσον διατρέχει το κατακερματισμένο πεδίο της Αμερικής των μέσων του 20ού αιώνα σε ένα μεγαλόπνοο μυθιστόρημα για το δικαίωμα στην ύπαρξη και τις ατελείωτες εκδοχές της, για την αγάπη και την πληρότητα της ζωής.

Στοιχεία Βιβλίου

Τίτλος: 4 3 2 1

Συγγραφέας: Paul Auster

Εκδόσεις: Μεταίχμιο

Μεταφραστής: Μαρία Ξυλούρη

ISBN: 978-618-03-1263-8

Σελίδες: 1224

Ημερομηνία Έκδοσης: 26/03/2018

Επεξεργασία εικόνας: Σοφία Σαμιώτη 

ΑΦΗΣΤΕ ΜΙΑ ΑΠΑΝΤΗΣΗ

Please enter your comment!
Please enter your name here